نوشته‌ها

بیش فعالی

‎اختلال بيش فعالي وكم توجهي (ADHD)

اختلال بيش فعالي وكم توجهي (ADHD)

‎يكي از شايعترين و مهمترين اختلالات رفتاري كودكان  و نوجوانان ، اختلال كمبود توجه و بيش فعالي است.

‎این بیماری سه مولفه مهم دارد: بیش فعالي، کم توجهی و رفتار تكانه اي. بچه های بیش فعال راحت تر توسط خانواده ها شناسایی می شوند و شاخص هستند زیرا این فرزندان پرجنب و جوش ، پرحرف و پرهیاهو هستند . در حاليكه كم توجهي بيشتر در سنين مدرسه مشكل ساز مي گردد. در این بخش دكتر افشار فوق تخصص مغز و اعصاب به بررسی بیشتر این بیماری می پردازند .

مقدمه

اختلال بيش فعالي-كم توجهي يك نوع اختلال تكاملي  مغز است و در ٧-٥ درصد كودكان و نوجوانان ديده مي شود. حدود ٥٠-٣٠ درصد اين افراد در بزرگسالي نيز بيش فعال خواهند بود. دراين بيماري ، حركات و رفتار كودك متناسب با سن وي نيست و در كنترل هيجانات نيز مشكل وجود دارد. براي اثبات بيماري شروطي لازم است كه عبارتند از : علائم آن قبل از سن مدرسه بروز كند، طول مدت ابتلا بيش از شش ماه باشد و در دو مكان (مثل مدرسه و خانه ويا خانه و مهماني ) بروز نمايد. اين بيماري ممكن است با مواردي اشتباه گرفته شود مانند فعاليت طبيعي كودك، اختلالات روانپزشكي مانند اختلال دو قطبي، اختلال كانداكت (مانند آزار حيوانات و آتش افروزي) و اختلالات يادگيري.

سبب شناسي

علت ايجاد  ADHD چندگانه است. به اين معني كه ژنتيك يا ارث و عوامل محيطي بر كاركرد و ساختار مغز اثر ميگذارد و به علائم باليني بيماري منجر مي گردد. بخشي از مغز كه لوب پيش پیشانی (پره فرونتال) نام دارد و کنترل هیجان ، تمرکز  و جلوگیری از بروز احساسات ناگهاني را تحت كنترل دارد از نظر ساختماني و مواد شيميايي كندتر از افراد طبيعي رشد مي كند و ديرتر  به تكامل مي رسد. در ضمن مسیر های عصبی با سرعت یکسانی رشد نمی کنند و عملكرد مغز براي كار ها و توجه و تمرکز سخت می شود . در نتيجه سازماندهي وظایف روزمره مختل مي گردد. افراد مبتلا به این بیماری در كاركرد مواد شيميايي مغز از جمله دوپامین ،آدرنالين و سروتونين اختلال دارند. اين مواد شیمیایی با حرکت ، خواب ، توجه و یادگیری مرتبط هستند.

بیش فعالی

بيش فعالي

اين مولفه از بيماري به معناي بيقراري و تحرك بيش از حد است. فرد نمي تواند به مدت نسبتا طولاني در يك حالت بماند (آرام بنشيند و يا بايستد) و زياد حرف مي زند. مجال صحبت به ديگران نمي دهد. خلق و خوي متغيري دارد. اگر در جمع  حضور يابد با حركات اضافي و رفت و آمد بي مورد باعث برهم خوردن نظم و سلب آسايش ديگران مي شود. اين مشكل در افراد مذكر شايعتر است.

كم توجهي

نقص در تمركز و توجه مولفه ديگر بيماري است. به علت حواس پرتي كه به سرعت روي مي دهد (حتي با يك صدا يا تغيير محيطي اندك) به اختلال يادگيري منجر مي گردد و در سنين مدرسه و افراد مونث بيشتر ديده مي شود.

رفتار تكانه اي

مولفه سوم بيماري، داشتن حركات تكانشگرانه است. يعني فرد قبل از فكر كردن ، كاري را انجام مي دهد ويا حرف نسنجيده ميزند. ساير علائم شامل دخالت بيجا در كار ديگران ,عدم رعايت قوانين (حتي جر زني در بازي)، حمله ناگهاني به بقيه بچه ها ، هل دادن و يا كتك زدن ديگران و انجام كارهاي خطرناك (پريدن  از ارتفاع و…) است.

تشخيص

معمولا بيمار توسط معلم و يا خانواده به پزشك معرفي مي گردد. گاهي آنقدر رفتارهاي كودك و يا نوجوان از كنترل خارج مي شود و براي خود و ديگران دردسر آفرين مي گردد  كه ايجاد نفرت مي نمايد. گاهي هم والدين  رفتار آسيب زاي بيمار را ناديده مي گيرند و به حساب ناداني دوران كودكي مي گذارند و از  درمان غافل مي شوند و شكايت مسئولين مدرسه و نگراني از اخراج فرزندشان آنها را براي درمان ترغيب مي نمايد. به هر حال  نكته مهم اينست كه تحمل رفتار ناهنجار كودك  و نوجوان، ندادن دارو و شركت نكردن در كلاسهاي آموزشي نه تنها به بيمار كمكي نمي كند بلكه سبب مي شود رفتارهاي خطرناك و ناسازگارانه در فرد نهادينه شود و در شكل گيري شخصيت اجتماعي وي خلل ايجاد نمايد. درضمن احتمال رفتارهاي ضد اجتماعي ، سوء مصرف مواد و خودكشي در اين بيماران بيشتر است.

علائم بيماري در بزرگسالان

‎تعداد قابل توجهي از کودکان و نوجواناني که  دچار بیش فعالی هستند اگر درمانی برای آن ها صورت نگیرد در بزرگسالی هم علائمی از خودشان نشان می دهند که عبارتند از عدم تعهد در زندگی ، دچار شدن به مشکلات وحوادث مکرر که بخاطر حواس پرتی وبی دقتی رخ می دهند .

درمان

‎درمان شامل دو بخش مي شود :

‎  درمان دارويي و غير دارويي.

‎درمان غيردارویی این بیماری عبارتند از

‎• بازی درمانی

‎• رفتار درمانی

درمان دارويي بايد تحت نظر پزشك اعصاب صورت گيرد تا از عوارض احتمالي پيشگيري شود. داروهايي مانندريتالين، ريسپريدون، اتوموگزتين و داروهاي افزايش دهنده سروتونين كاربرد دارند كه با احتياط و فقط با تجويز پزشك مصرف ميشوند.

دکتر افشار خاص متخصص مغز و اعصاب اطفال  هستند ،شما می توانید برای مشاوره با شماره های زیر تماس حاصل فرمایید :

شماره تماس : 02188665452 – 09903101440

درمان

نكته ١:آموزش والدين اين بيماران بسيار ضروري است. در كارگاه هاي آموزشي به والدين مي آموزند كه:

  • داروي بيمار به موقع و به مقدار كافي داده شود.
  • از بحث و نصيحت با كودك پرهيز شود.
  • جملات با لحني مودبانه و مهربانانه و مكرر گفته شود
  • جملات به صورت شمرده و قابل فهم و با حداقل كلمه بيان شود (مثلا به جاي اينكه بگوييم پسرم مگر هزار دفعه نگفتم در را ببند واگر نبندي هواي خانه سرد مي شود. بايد بگوييم : در را ببند).
  • گفتن بچه خوبي باش ، بچه بدي هستي و يا تهديد بي فايده است
  • اشياء قيمتي ، تيز و برنده و همچنين داروها را از دسترس كودك دور نگه دارند.
  • دوره درمان طولاني و در هر فرد متفاوت است و به صبرو حوصله نياز دارد.

نكته ٢:بعضي از بيماريهاي كودكان و نوجوانان مانند تشنج و مصرف داروهاي ضد صرع، عفونتها، بيماريهاي غده تيروئيد، كم خوني ها ، واسكوليتها و بعضي بيماريهاي ماده سفيد مغز و اختلالات بينايي -شنوايي نيز با اختلالات خلقي ، بيش فعالي و كم توجهي همراه هستند كه بايد توسط پزشك بررسي و درمان شوند. لطفا برای گرفتن مشاوره و برطرف کردن سوالات خود به پزشک متخصص مغز و اعصاب مراجعه نمایید.

تکامل حرکتی کودکان

تكامل حركتي در كودكان

تكامل حركتي در كودكان

تکامل حرکتی در کودکان بسیار اهمیت دارد با ما همراه باشید تا در این بخش با این مسئله مهم بیشتر آشنا شوید .

حركات در كودكان

حركات در كودكان به دو دسته تقسيم بندي مي شود. حركات درشت و حركات ظريف.

حركات درشت به كاركرد اصلي حركتي مانند گردن گرفتن، غلت زدن، سينه خيز رفتن، نشستن، ايستادن ، راه رفتن، دويدن و … اطلاق مي گردد.

حركات ظريف مربوط به كاركرد عضلات ظريف دست و پا مانند برداشتن اشياء ، چرخاندن، پيچاندن ، كشيدن ، ترسيم خط و نوشتن مي باشد.

‎در این مقاله به علائم حرکتی کودکان پرداخته می شود ، با ما همراه باشید تا با روند رشد حركتي کودکان خود بیشتر آشنا شويد .

تکامل حرکتی کودکان

تکامل حرکتی طبیعی کودکان

‎کودکی که به تازگی متولد شده است حرکاتي دارد که عموما غیر ارادی  و رفلكسي مي باشد. اما یک سری فعالیت ها بعد از گذشت زمان باید تحت کنترل کودک و به اراده وي صورت گيرد. مثلا شيرخوار در پايان ٤ ماهگی باید توانايي کنترل گردن را داشته باشد یعنی وقتي از حالت خوابيده به حالت نشسته بلند می شود ، گردن کودک به عقب برنگردد. در ٥ماهگي بغلتد و در ٦ و ٧ ماهگي سينه خيز برود. كودك در سن ٨ ماهگی بايد بدون کمك بنشیند یا به اصطلاح خودش را بنشاند.شيرخوار طبيعي مي تواند در پایان ١٢ماهگی بایستد و در١٥ ماهگی مستقل راه برود. كودك در پایان ١٨ ماهگی به راحتی از پله ها بالامي رود و وقتی پا به 30 ماهگی گذاشت مي تواند بدون کمک کردن ، از پله ها پایین بیاید .

اين نكات مربوط به كودكاني است كه از تكامل حركتي طبيعي برخوردارند.  مشاهده هرگونه تاخير در مهارت هاي مذكور توسط والدين بايد زنگ هشدار را به صدا در آورده و در جهت كشف علت و درمان تلاش صورت گيرد.

توصیه به والدین

‎گاهی تصور می شود چون یکی از والدین کودک با تاخیر راه افتاده و یا علائم حرکتی را دیر انجام داده است ، لزوما کودک نیز این مشکل را به ارث برده و نسبت به آن بی توجه می شوند ، اما ممکن است کودک مشکل دیگری برای بی حرکتی و یا دیر حرکت کردن داشته باشد و توصیه می شود اگر کودکی در هر يك از مهارت ها تاخير نشان داد حتما به متخصص مغز و اعصاب اطفال مراجعه شود و از نظر اختلالات عصبی ، استخوانی و عضلانی مورد بررسی قرار گیرد .

و در اولين فرصت توانبخشي شروع گردد. توانبخشي جسمي شامل حركات ورزشي ، ماساژ و آموزش حركات متناسب با سن كودك است. اين امر توسط كاردرمانگرهاي ماهر و در مراكز توانبخشي صورت مي گيرد. حتما بايستي روزي يك ساعت تمرين انجام شود تا به نتايج مناسب برسيم. ارزيابي دوره اي از نظر ميزان پيشرفت حركتي توسط متخصص مغز و اعصاب كودكان الزامي است.

ناهماهنگی حرکتی

‎در کودکان در سنین بالاتر ممکن است ناهماهنگی حرکتی به وجود آید. در این کودکان تاخير تکامل حرکتی مشاهده نمی شود اما در حركات آن ها ناهماهنگی وجود دارد . معمولا این کودکان از بازی های گروهی امتناع می کنند و یا  کار های ظریف را به سختی انجام می دهند مانند گرفتن مداد و بستن بند کفش و یا پرتاب کردن توپ. دراين كودكان كاردرمانگر مهارت هاي مربوط به بينايي -دست-مغز مانند ترسيم خطوط ، نقاشي، نخ كشيدن دانه ها كپي كردن تصاوير، بريدن تصاوير كاغذي و…. را تمرين مي دهد وكمك مي كند تا كودك در انجام تكاليف مدرسه و فعاليتهاي روزمره مشكل نداشته باشد.

دکتر افشار خاص متخصص مغز و اعصاب اطفال در زمینه انواع بیماری های مغز و اعصاب تخصص دارند ،شما می توانید برای مشاوره با شماره های زیر تماس حاصل فرمایید :

شماره تماس : 02188665452 – 09903101440

‎نتیجه گیری

‎رشد و تكامل حرکتی کودکان بسیار پیچیده و حساس است به والدین توصیه می شود در زمینه های رشد و تكامل کودکان ، آگاهی خود را افزايش دهند و در صورت بروز علائم غير طبيعي در روند تکامل فرزندان ، سریعا به پزشك اعصاب كودكان مراجعه نمايند و با راهنمايي هاي پزشك به بهبود كودك خود كمك نمايند.

سندرم-های-باليني-تشنج

انواع سندرم های باليني تشنج در کودکان

انواع سندرم های باليني تشنج در کودکان

اسپاسم شیر خوارگی یا infantile spasm

در این نوع تشنج شیر خواربا سنی حدود 4 تا 12 ماه حملات پرشی دست ها و پاها را دارد، که ممکن است روزی صد بار تکرار شود .

البته به دو صورت شایع دیده می شود

١-فرم flexor يا جمع شونده
کودک در این حالت دست ها و پاها را به طور ناگهانی در شکم جمع می کند و فورا باز می کند ،مادر این حملات را ممکن است با درد کولیکی شکم اشتباه بگیرد . در هر حمله کودک بی قراری و خیرگی پیدا می کند
٢-فرم excessorو یا باز شونده
در این حالت کودک دست ها و پاها را ناگهانی باز می کند و فورا به حالت اول باز می گرداند ،مادر ممکن است این حملات را با پرش از جا به علت ترس شدید اشتباه بگیرد

سندرم-های-باليني-تشنج

نکات مهم در رابطه با اسپاسم شیر خوارگی عبارتند از :

• این حملات در طول شبانه روز بسیار زیاد تکرار می شوند و ممکن است حتی به روزی صد بار هم برسند
• در طی حملات کودک معمولا بی قرار می شود و شیر خوردن را قطع می کند ،حتی ممکن است خیرگی چشمان هم در این حالت دیده شود
• رشد دور سر و تکامل حرکتی کودک، غیر طبیعی می شود
“نکته مهم در این موارد مراجعه به موقع به متخصص مغز و اعصاب كودكان است ،که در مواقع لزوم نوار مغز ،ام آر آی مغز و سایر آزمایشات در خواست می شود و درمان آغاز می گردد .

درمان در اسپاسم شیر خوارگی

ممکن است با يك قرص مانند فنوباربیتال شروع شود که یک ضد تشنج کم خطر و بسیار پر مصرف می باشد . در صورت لزوم قرص ویتامین B 6 ، پردنیزولون ويا یکی از بعضی
از بنزودياز پین ها مثل کلونازپام یا کلوبازام به مجموعه دارویی افزوده مي شود .

🌺تشنج absence

این تشنج معمولا در سنین 4تا 7 سالگی رخ می دهد و بیشتر در دختران دیده می شود . شکایت عمده در این تشنج شامل خیرگی ناگهانی کودک ،اختلالات یادگیری و یا جا انداختن لغت هنگام نوشتن دیکته می باشد . معمولا کودک از نظر هوشی ،حرکتی و گفتاری و همچنین معاینه عصبی مشکلی ندارد . در این موارد پزشک اعصاب کودکان نوار مغز در خواست می دهد که همراه با هیپرونتیلاسیون یا تنفس تند و عمیق به مدت 5 دقیقه می باشد که باعث می شود امواج خاصی در نوار مغز ظاهر گردد . این امواج به تشخیص بیماری کمک شایانی می کند . معمولا درمان کودک با داروهایی مثل اتو سوكسمايد و یا والپروات سديم شروع می شود. طول دوره مصرف دارو 2 سال است به شرطی که هیچ حمله ای در طی این مدت رخ ندهد .

برخی از خدمات دکتر افشار خاص

تشنج در کودکان

اختلال خواب در کودکان

لکنت زبان کودکان

فلج مغزی کودکان

رشد و تکامل کودلک

با تشکر مدیریت سایت دکتر افشار خاص متخصص مغز و اعصاب اطفال