نوشته‌ها

تومور سیستم عصبی

تومور سیستم عصبی در کودکان

تومور سیستم عصبی در کودکان

آیا می دانید تومور سیستم عصبی چیست و چه علائمی دارد ؟

آیا از راه های درمان این بیماری آگاهی دارید ؟

امروزه بالا بردن سطح آگاهی برای شناخت بیماری ها امری اجباری شده است تا بتوان اقدامات پیشگیرانه و درماني را به موقع انجام داد . در این بخش ما به بررسی اجمالي تومور هاي سیستم عصبی در کودکان می پردازیم .

مقدمه

تومورهای سیستم عصبی شامل تومورهاي مغز ، نخاع و رشته هاي عصبي  ميشود و دومين بدخيمي شايع در دوران کودکی و نوجوانی محسوب ميشود. تومور هاي مغز به دو دسته اصلي  تقسیم می شوند :١- اولیه كه از مغز و بافت نگهدارنده آن منشا مي گيرند و٢- ثانویه كه از تومورهاي ساير اعضا بدن به مغز گسترش ويا به اصطلاح متاستاز صورت ميگيرد. تومور های اولیه مغز مانند آستروسيتوما شایع ترند و تومور های متاستاتیک مانند لوکمی و لنفوم نادرند .

مرگ و میر ناشی از این تومور ها به 30 درصد می رسد . امروزه به علت پیشرفت در تکنیک های جراحی مغز ، پرتو درمانی و شیمی درمانی ، امید به زندگی این بیماران افزایش یافته است .

تومور سیستم عصبی

علت

اگر چه علت تومور های سیستم عصبی ناشناخته است ، مطالعات نشان داده اند که جنسیت ، عوامل ارثی و خانوادگی و تابش پرتو های یونیزان به جمجمه در ایجاد تومور موثر بوده است .

شیوع

میزان بروز تومور مغز در دوران کودکی و نوجوانی حدود 47 مورد در هر یک میلیون کودک است . این میزان در سنین زیر 5 سال بالاتر بوده و به 52 مورد در هر میلیون کودک می رسد.

انواع تومور

طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی بیش از صد نوع تومور اولیه مغز شناسایی شده که شایع ترین آن ها در سنین زیر 15 سال عبارتند از :

آستروسیتوما ، تومور های جنینی، گلیوم ، اپاندیموم ، کرانیوفارنژیوم ، تومور ژرم سل و …

علائم بالینی

بروز علائم تومور مغزی بستگی به محل تومور ، نوع تومور و سن بیمار دارد . چنانچه تومور عبور مایع مغزی نخاعی را مختل کند سبب می شود فشار داخل جمجمه افزایش یابد و بيقراري و سردرد ايجاد ميكند.. اگر بیمار علائمی مانند تغییر شخصیت و تفکر و يا اختلال تکلم پیدا کند ، تومور احتمالا کورتکس مغز به ویژه ناحیه فرونتال را گرفتار کرده است .

در کودکان تشخیص تومور مغزی ، معمولا به تاخیر می افتد زیرا علائم آن بسیار شبیه بیماری های معمول دوران کودکی است مثل استفراغ ، بی قراری و خواب آلودگی .

چنانچه سردرد ، تهوع ، استفراغ همراه با ورم عصب بینایی و یا اختلال تعادل باشد ، بیشتر تومور های قسمت های پایینی مغز مطرح می شود . سایر علائم در کودک و نوجوان مبتلا به تومور مغز عبارتند از تورتیکولی ( کج کردن سر و گردن به یک سمت ) ، تاری دید ، دوبینی و نیستاگموس ( حرکات لرزشی چشم ها به طور افقی و عمودی ) .

افراد مبتلا به تومور های قسمت های بالای مغز ، دارای علائمی مانند ضعف حرکتی ، تغییرات حسی ، تشنج و اختلال تکلم می شوند . در تومور های ساقه مغز اختلال حرکات چشمی، فلج اعصاب مغزی و نقایص عصبی مانند فلج نیمه بدن و افزایش رفلکس های وتری عمقی دیده می شود .

تشخیص

در هر کودک یا نوجوان با علائم بالینی ذکر شده باید به تومور سیستم عصبی مشکوک شویم . نکته مهم این است که همیشه تومور مغز یک اورژانس پزشکی محسوب می شود و باید فورا تصویربرداری مغز انجام شود .

در هر بیمار که تشخیص تومور مغزی توسط فوق تخصص مغز و اعصاب گذاشته شود باید فورا مشاوره جراحی مغز درخواست گردد و در اولین فرصت برای بیمار درمان شروع شود . معاینه چشم ( عصب بینایی و میدان دید ) همچنین ارسال آزمایشات مانند آلفا فیتو پروتئین ( در تومور ژرم سل ) بررسی مایع مغزی نخاعی ( برای ارزیابی گسترش سلول های تومور به مننژ ) تحت نظر پزشک انجام می شود .

دکتر افشار خاص متخصص مغز و اعصاب اطفال  هستند ،شما می توانید برای مشاوره با شماره های زیر تماس حاصل فرمایید :

شماره تماس : 02188665452 – 09903101440

درمان

درمان توسط يك تيم متشكل از جراح مغز ، فوق تخصص مغز و اعصاب و فوق تخصص خون و انکولوژی، نظارت و انجام ميشود. بسته به نوع تومور و محل آن و همچنین نظر تيم درمان،روش های درمانی مانند جراحی و برداشتن تومور ، شیمی درمانی و پرتو درمانی انجام می گیرد .

درمان دارويي ضد تشنج  ،بررسي بينايي ،شنوايي و توانبخشي نيز ضروري مي باشد .

صرع

صرع چیست ؟

بیماری صرع چیست ؟

‎تشنج ناشي از اختلال عملكرد سلولهاي عصبي و يا نورون ها است و زمانی اتفاق می افتد که فعالیت های الکتریکی غير طبيعي مغز افزایش یابد . این امر موجب مختل شدن پیام های عصبی در بین سلول های مغز بیمار می شود و می تواند پیام هایی که از اندام به مغز و از مغز  به اندام ها مي رود ، مختل شود و در بالين به صورت اختلال هوشياري و يا دست و پا زدن و خروج كف از دهان تظاهر يابد.

چه موقع به تشنج ، صرع می گویند؟

هنگامي به تشنج كلمه صرع اطلاق مي شود كه دوبار حمله تشنجي در فاصله بيش از ٢٤ ساعت روي دهد و يا بيمار يك حمله تشنج همراه با نوار مغز غير طبيعي داشته باشد و عواملي مانند تب در ايجاد آن دخيل نيستند .

صرع

عوامل موثر در ايجاد صرع

مهمترين عامل موثر در ايجاد صرع ، ژنتيك مي باشد. مفهوم آن اين است كه به علت نقص ژنتيكي كه از والدين به كودك منتقل مي شوند بخشي از سلولهاي مغز ( مثلا گيرنده هاي گابا ) و يا مواد شيميايي ترشحي ( ناقل عصبي ) درست كار نمي كنند ويا قسمتي از مغز تخريب مي شود كه به دلايل مختلف مانند نرسيدن اكسيژن به مغز در هنگام زايمان ، كمبود قند خون بويژه در دوران نوزادي ، ضربه به سر، عيب ساختماني مغز از زمان جنيني، عفونتهاي داخل و خارج رحمي و… روي مي دهد و به ايجاد سيناپس هاي غير طبيعي  كه كانون تشنج زا هستند منجر مي شود.

‎عواملی مانند خستگی و یا خواب کمتر از میزان لازم و داشتن وعده های غذایی نامرتب که می تواند منجر به کاهش میزان قند خون شود و نور های چشمك زن و يا نوسان دار مانند بازی های کامپیوتری ، از عواملی است که می توانند احتمال رخ داد تشنج را تشدید کنند .

نشانه های بیماری صرع

‎بیمار ممکن است قبل از بروز تشنجات یک یا چند علائم را در خود ببیند كه به عنوان اورا و يا پيش در آمد تشنج محسوب مي شود . مانند اختلالات حسي از جمله گز گز و يا سستی که می تواند در هر یک از قسمتهاي بدن مانند پاها اتفاق بیفتد و يا احساس ترس شديد و يا اضطراب كه باعث مي شود كودك بي دليل جيغ بكشد و يا به والدين خود پناه ببرد و همچنين احساس ناراحتي در شكم ويا قفسه سينه . اين علائم به مراقب كودك هشدار مي دهد كه بيشتر مواظب وي باشد تا از سقوط ويا آسيب به سر جلوگيري شود واز طرفي مقدمات درمان را فراهم نمايد.

‎در ابتداي حمله، ممکن است بيمار برای چند ثانیه به یک نقطه خیره شود و يا حركات جزيي مانند پلك زدن ، جویدن مکرر لبها و یا تکرار یک کلمه داشته باشد و يا به صورت واضح حركات لرزشي، پرشي ويا سفتي بخشي يا تمام بدن را تجربه نمايد. در پايان حمله ، ممكن است بیهوشی روي دهد که می تواند از چند دقیقه تا چند ساعت طول بکشد .

اقدامات حمايتي -درماني

‎برای کمک کردن به فرد صرعی در زمان تشنج باید آرامش خود را حفظ کنید ، سعی نکنید بیمار را تکان دهید و از لرزش آن جلوگیری نکنید. اگر بیمار در بیهوشی است او را با فریاد زدن و تکان دادن ، بیدار نسازید . وسایل خطر زا مانند چاقو را از نزدیکی او دور کرده و به آرامی فرد را به یک طرف بخوابانید تا از ورود مايعات معده به دهان و ريه جلوگيري شود و راه هوايي بيمار از طريق بيني باز بماند . هیچ موقع سعی به باز کردن دهان و یا قرار دادن چیزی در دهان بیمار نکنید اين كار ممكن است به قطع انگشت شما و يا كنده شدن دندان بيمار منجر شود .

درمان صرع

‎در بيشتر موارد،  بیماری صرع كودكان را با کمک دارو مي توان بهبود بخشيد اما گاهي فقط مي توان میزان تشنجات را با دارو کاهش داد . طول مدت درمان دارويي حداقل  دوسال است و در طي اين دوسال بايد بدون حمله تشنجي باشد. دارو ها بايد به مقدار كافي و بطور منظم مصرف شوند تا از تشنجات جلوگیری بشود .

دکتر افشار خاص متخصص مغز و اعصاب اطفال در زمینه انواع بیماری های مغز و اعصاب تخصص دارند ،شما می توانید برای مشاوره با شماره های زیر تماس حاصل فرمایید :

شماره تماس : 02188665452 – 09903101440

نتیجه گيري

‎بيماري صرع در كودكان به ميزان قابل توجهي قابل درمان است. موارد اندكي تا آخر عمر نياز به درمان دارند و می توان با استفاده از روش های درمانی نوین ، بیماری را تحت کنترل داشت و زندگی نرمالی برای بیمار به ارمغان آورد . والديني كه كودكان صرعي دارند بايستي اقدامات اوليه احيا در منزل را بياموزند تا در دقايق اوليه حمله تشنج به بهترين وجه از بيمار مراقبت كنند .

‎لازم است كودك و نوجوان صرعي به صورت دوره اي توسط فوق تخصص مغز و اعصاب ويزيت شوند و مراحل رشد مغزي  ارزيابي گردد. در صورت لزوم آزمايشات خون و كبد و … درخواست مي شود و مقدار و نوع دارو ها تنظيم مي گردد.